INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Władysław Michejda      Władysław Michejda, wizerunek na bazie fotografii (TŚ).

Władysław Michejda  

 
 
Biogram został opublikowany w 1975 r. w XX tomie Polskiego Słownika Biograficznego.


 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Michejda Władysław (1876–1937), adwokat, burmistrz miasta Cieszyna, działacz narodowy i polityczny. Ur. 17 III w Nawsiu na Śląsku Cieszyńskim, był najstarszym synem Franciszka (zob.) i Anny z Roiczków, bratem Tadeusza (zob.), bratankiem Jana (zob.) i Jerzego (zob.). Uczęszczał do niemieckiego gimnazjum w Cieszynie, a równocześnie od IV klasy należał do tajnego polskiego stowarzyszenia młodzieży «Jedność». Po złożeniu egzaminu dojrzałości w r. 1894 należał do założycieli Stowarzyszenia Polskich Akademików ze Śląska Cieszyńskiego «Znicz». W l. 1894–6 studiował na Wydziale Prawa UJ, po czym przeniósł się do Wiednia, gdzie próbował studiować teologię ewangelicką, ale rychło przeszedł na wydział prawa. W l. 1898–9 podjął z powrotem studia prawnicze na UJ, uzyskując doktorat prawa w lipcu 1904. Przez kilka lat był koncypientem w kancelarii adwokackiej swego stryja Jana w Cieszynie i brał udział w pracy narodowej na Śląsku Cieszyńskim. Następnie przeniósł się do Lwowa, gdzie w dalszym ciągu pracował w charakterze koncypienta adwokackiego w kancelarii adwokata Sołowija, a w r. 1908 otworzył tam własną kancelarię adwokacką. Wstąpił do Narodowej Demokracji (ND) i znalazł się z czasem w czołówce tego stronnictwa; z ramienia stronnictwa wszedł do lwowskiej Rady Miejskiej. Ok. r. 1914 był również członkiem Ligi Narodowej. Orędował gorliwie za obroną praw polskich na Śląsku Cieszyńskim. W czasie pierwszej wojny światowej, po zajęciu Lwowa przez wojska rosyjskie w r. 1914, M. pracował we władzach miejskich, przyczyniając się do uratowania wielu rodaków od śmierci. Działalność ta oraz ogłoszenie artykułu pt. Ziemie polskie. II. Ślązk cieszyński w czasopiśmie „Zjednoczenie” (Lw. 1915 nr 3 s. 10–21 i odb.), w którym wypowiedział się za zjednoczeniem Śląska z całością ziem polskich, zmusiły go do opuszczenia miasta przed powrotnym wkroczeniem Austriaków do Lwowa i wyjazdu do Rosji. W r. 1915 znalazł się w Kijowie, gdzie skupiała się emigracja polityczna złożona z wybitnych działaczy politycznych ówczesnej Galicji. Założył tam Związek Małopolan i pracował w Komitecie Narodowym. Na utrzymanie zarabiał jako profesor żeńskiego liceum. Należał do Rady Naczelnej ND w Rosji. Z jej ramienia brał udział w Zjeździe Polaków w Moskwie, a w r. 1918 w porozumieniu z francuskimi czynnikami wojskowymi należał do komitetu, którego zadaniem było przeprawianie członków armii Józefa Hallera do Murmańska. Do końca pobytu w Rosji zajmował się losem uchodźców wojennych.
W r. 1919 wrócił do kraju i osiadł w Cieszynie, gdzie otworzył kancelarię adwokacką. Przez jakiś czas był delegatem do polsko-czeskiej komisji rozjemczej. Dn. 4 VI 1920 został członkiem wydziału gminnego nie podzielonego jeszcze wtedy Cieszyna. Po podziale Śląska Cieszyńskiego i Cieszyna wszedł w skład komisarycznego początkowo Zarządu Miejskiego, a następnie wybrany został do Rady Miejskiej, której przewodniczył wtedy stryj jego Jan. Po śmierci burmistrza Cieszyna ks. J. Londzina M. wybrany został 15 XII 1929 burmistrzem i stanowisko to piastował do końca życia. Miasto pod jego rządami, mimo iż były to lata kryzysu, pomyślnie się rozwijało: powiększono elektrownię miejską, posunięto poważnie prace zmierzające do stworzenia nowego wodociągu miejskiego (by uniezależnić się od poboru wody z dotychczasowego wodociągu, który pozostał w czechosłowackiej części Śląska), rozwijał się ruch budowlany. M. otoczył opieką muzeum miejskie, skupiając zbiory cieszyńskie pod jednym dachem w zabytkowej kamienicy przy ul. Regera 6. M. był prezesem Rady Nadzorczej Komunalnej Kasy Oszczędności m. Cieszyna oraz delegatem Rządu Polskiego do polsko-czeskiej komisji dla spraw waloryzacyjnych byłej Cieszyńskiej Kasy Oszczędności. Był przewodniczącym Wydziału Szkoły Dokształcającej oraz członkiem większego zastępstwa Zboru Ewangelickiego w Cieszynie. Należał do Izby Adwokackiej w Cieszynie, a potem w Katowicach i był delegatem do Naczelnej Rady Adwokackiej w Warszawie. Przez wiele lat należał do Rady Zawiadowczej Tow. Akcyjnego dla fabrykacji śrub i wyrobów kutych «Brevillier Ska i A. Urban Synowie» w Ustroniu.
Dorobek publicystyczny M-y był skromny; znany natomiast był M. jako dobry mówca. Sporo jego przemówień ogłoszono w prasie, m. in. przemówienie wygłoszone na manifestacji antyczeskiej na rynku cieszyńskim 25 II 1934 z okazji piętnastej rocznicy powrotu wojsk polskich do Cieszyna. Tekst przemówienia ukazał się w „Nowinach Śląskich” (1934 nr 6/8) i w osobnej odbitce pt. Nie rzucim ziemi skąd nasz ród (Cieszyn 1934). M. zmarł na serce 1 IV 1937 w Cieszynie i tam został pochowany w grobach dla zasłużonych na cmentarzu komunalnym.
Żonaty był ze Stefanią z Zaleskich (1884–1942), córką Józefa Piotrowskiego-Zaleskiego, działacza w cieszyńskim Tow. Rolniczym. Michejdowa znana była z działalności charytatywnej (m. in. opieka nad domem sierot w Cieszynie), którą kontynuowała w okresie okupacji niemieckiej. Środki na tę działalność w okresie okupacji pochodziły m. in. z tajnych organizacji polskich. Za prowadzenie tej działalności została 17 VI 1941 aresztowana i wyrokiem sądu w Katowicach 30 VI 1942 skazana na rok obozu karnego. Zginęła w obozie oświęcimskim w listopadzie 1942. Małżeństwo Michejdów było bezdzietne.
 
Portret w Muz. w Cieszynie; – Naučný slovník aktualit, Praha 1938 s. 272; – Dąbrowski W., Rok walki o rządy na Śląsku Cieszyńskim, Cieszyn 1919 s. 42, 87, 89, 90; Kozicki S., Historia Ligi Narodowej, Londyn 1964; Księga o Śląsku wydana z okazji jubileuszu 35-letn. istnienia „Znicza”, Cieszyn 1929 s. 211, 212 (fot.); Szymiczek F., Walka o Śląsk Cieszyński w latach 1914–1920, Kat. 1938; Zabawski W., Droga do ziemi obiecanej, Cieszyn 1934 s. 213; – „Dzien. Pol.” 1937 nr 76; „Ewangelik” 1937 nr 15; „Nasz Lud” 1937 nr 14; „Polska Zachodnia” (Kat.) 1937 nr z 3 i 4 IV; „Poseł Ewang.” 1937 nr 14–15; – Arch. UJ: Księga immatrykulacyjna S. II 515, Katalogi studenckie W. P. II 231–234, 237–238, Księga rygorozalna Wydz. Prawa W. P. II 486, Liber promotionum S. II 520 nr 3022; – Bibliogr. do Stefanii: Hajduk J., Patriotyzm wyniosła z domu, „Za Wolność i Lud” 1971 nr 10 s. 14, 16; Mańka A., Stefania Michejdowa, „Zwrot” 1974 nr 3 s. 17–18, (fot.).
Ludwik Brożek

 

 
 

Powiązane zdjęcia

   

Chmura tagów

 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 

Postaci powiązane

 

Franciszek Michejda

1848-10-03 - 1921-02-12 pastor
 

Jan Michejda

1853-07-18 - 1927-05-14 adwokat
 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Bronisław Gembarzewski

1872-05-20 - 1941-12-11
malarz
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Teodor Prądzyński

1877-04-07 - 1937-01-30
prawnik
 

Alojzy Alth

1819-06-02 - 1886-11-04
geolog
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.